Autor
Jerzy Marchewka
Kategoria
Mikołaj Kopernik

Urodził się o 4.48

Barbara Kopernik, żona Mikołaja, powiła syna 19 lutego 1473 roku, wg horoskopu opracowanego ok. 1540 roku o godzinie 4.48. Nic nie wiemy o tym , aby rodzina Koperników lub akuszerka miała zegar. Jeśli dać wiarę anonimowemu autorowi horoskopu, mogla być to godzina zimowego ranka, albo równie dobrze godzina popołudniowa. Wiadomo, że Mikołaj przyszedł na świat w Toruniu jako jeden z czwórki dzieci, którymi byli: brat Andrzej i siostry Katarzyna i Barbara.

Kult dla ludzi wielkich wyrażany jest często, albo w miejscu urodzin, albo śmierci.

Tymczasem przez wiele lat lokalni badacze głowili się nad ustaleniem, gdzie stała kolebka małego Mikołaja ? Pierwsza informacja o domu urodzin Mikołaja pochodzi dopiero z roku 1711. Podał ją Jakub Zernecke w publikacji „Thornische Chronicke” wymieniając narożny dom w pobliżu Bramy Starotoruńskiej.

W kalendarzu wydanym pięćdziesiąt lat później przez Samuela Gereta podana jest nowa lokalizacja - dom narożny przy ulicy Św. Anny (obecnie Kopernika 40). Miejsce oznaczono piramidką, której wierzchołek ozdobiony był kulą stanowiącą wyobrażenie globu ziemskiego umieszczoną nad studnią. W 1812 roku zaszczycił swoja obecnością ten domniemany dom rodziny Astronoma, przebywający w Toruniu sam cesarz Napoleon. Nie był jednak zachwycony tym co zobaczył w małym pokoju wyposażonym w stare zniszczone meble, zapuszczone łoże ze starą kotarą i brudnym portretem. W domu tym mieszkał wówczas ubogi tkacz. W 1810 w dniu urodzin Mikołaja Kopernika wyrwano jedną z cegieł tego domu, którą podarowano Księżnej Izabeli Czartoryskiej do zbiorów pamiątek po wielkich Polakach w Puławach.

W 1871 roku Towarzystwo „Copernicus- Verein” postanowiło wmurować tablicę pamiątkową w domu narożnym przy ulicy Starotoruńskiej i Piekar z napisem stwierdzającym, że jest to miejsce urodzin Kopernika.

W 1923 władze miejskie umieściły polską tablicę na kamienicy nr 17 przy Kopernika. Historycy w latach 70. XX wieku odkryli jeszcze jeden adres – Kopernika 15. Kolejna informacja jest taka, że ojciec Mikołaja Kopernika kupił w 1468 roku pół kamienicy przy Rynku Staromiejskim 36 , kamienica zwana domem glazurowym nie istnieje, gdyż tu zbudowano w 1906 Dom Towarowy ,a umieszczona tablica informuje, że rodzina Kopernika przeniosła się prawdopodobnie do tej kamienicy przed narodzeniem Mikołaja. Sprawa nie jest więc tak jasna jak słońce. Stąd też obecnie naukowcy przyjmują dwa miejsca urodzenia: jedno przy ulicy Kopernika 15 i drugie przy Rynku Staromiejskim 36.

Bibliografia
  1. K. Górski, Dom i środowisko rodzinne Mikołaja Kopernika, Toruń 1968
  2. Z. Grochowski, Mikołaj Kopernik (1473-15430) 550 zadań i rozwiązań w 550 rocznicę urodzin.